Ukraine sắp nhận tên lửa mới giúp ngăn "vũ khí đáng sợ nhất" của Nga

Đây là một bước tiến quan trọng, mang lại khả năng tấn công mục tiêu ở khoảng cách xa hơn đáng kể so với bất kỳ tên lửa nào mà không quân Ukraine hiện có.

Giúp giảm thiểu uy lực "vũ khí đáng sợ nhất" của Nga

Theo chuyên gia hàng không quân sự Ukraine Andrii Kharuk, tầm bắn vượt trội này có thể giúp giảm thiểu sức tàn phá của bom lượn - một trong những vũ khí hủy diệt đáng sợ nhất của Nga. Bằng cách buộc các phi công Nga phải thả bom dẫn đường từ xa hơn phía sau tiền tuyến, tầm bay của những quả bom đó sẽ bị thu hẹp đáng kể.

"Ở đây có hai yếu tố: vật chất, hay thể chất, và tâm lý", ông Kharuk chia sẻ với Kyiv Independent, nhấn mạnh, "yếu tố tâm lý đang hạn chế không quân Nga vì nguy hiểm, hay nỗi sợ hãi, bị tấn công. Điều này sẽ buộc họ phải di chuyển các tuyến thả bom dẫn đường sâu hơn vào phía sau chiến tuyến bên phía mình".

Hiện tại, máy bay chiến đấu Su-34 của Nga thường thả bom dẫn đường KAB từ phía sau tiền tuyến, với khoảng cách phổ biến từ 40-70km, và các biến thể mới hơn có thể đạt tới 90km. Sau khi được thả, những quả bom lượn này bung cánh và sử dụng hệ thống dẫn đường vệ tinh để bay về phía các mục tiêu sâu trong hậu phương của Ukraine hoặc nằm sát tiền tuyến.

Bom lượn đã trở thành một trong những vũ khí hiệu quả nhất của Nga trong cuộc chiến tranh toàn diện, một phần do kích thước và sức phá hoại của chúng. Tùy thuộc vào kiểu dáng, đầu đạn bom lượn KAB có thể nặng từ khoảng 300 đến 1.500kg hoặc hơn nữa, đủ sức phá hủy các tòa nhà nhiều tầng, chiến hào và hầm trú ẩn.

Việc Nga sử dụng bom lượn vẫn không hề giảm bớt. Theo Bộ Quốc phòng Ukraine, vào tháng 3, Nga đã thả 7.987 quả bom lượn có điều khiển xuống Ukraine, tổng số hàng tháng cao nhất kể từ khi bắt đầu cuộc chiến toàn diện.

Tên lửa Meteor có gì đặc biệt?

Meteor là sản phẩm của một chương trình hợp tác châu Âu do nhà sản xuất tên lửa MBDA dẫn đầu, với sự tham gia của Anh, Đức, Ý, Pháp, Tây Ban Nha và Thụy Điển. Hệ thống này đã được tích hợp với máy bay Saab JAS 39 Gripen (Thụy Điển), Rafale (Pháp) và Eurofighter Typhoon (châu Âu). Tuy nhiên, theo ông Kharuk, nó chưa được tích hợp với F-16 (Mỹ), nền tảng máy bay chiến đấu phương Tây chủ lực của Ukraine cho đến nay.

Ukraine đã tiến gần hơn đến việc nhận được tiêm kích Gripen. Vào ngày 1/7, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov cho biết một thỏa thuận về Gripen được Tổng thống Volodymyr Zelensky công bố một ngày trước đó bao gồm 16 chiếc Gripen E mới được chế tạo, được tài trợ thông qua các khoản vay của Liên minh châu Âu.

Thụy Điển cũng dự kiến sẽ bắt đầu chuyển giao 16 máy bay Gripen C/D cho Ukraine vào đầu năm 2027. Ông Fedorov nhấn mạnh rằng tên lửa Meteor "có thể là một công cụ quan trọng chống lại (máy bay mang) bom KAB của Nga", và Ukraine sẽ nhận được các tên lửa này cùng với máy bay Gripen, dù ông từ chối tiết lộ số lượng cụ thể.

"Máy bay Nga thả bom càng xa tiền tuyến, khoảng cách mà những quả bom đó có thể rơi xuống lãnh thổ Ukraine càng ngắn", ông Kharuk giải thích.

Trong một bài báo trên Aeronaut, ông Kharuk mô tả Meteor là "cánh tay dài" mà không quân Ukraine còn thiếu.

Hiệu quả của tên lửa phần lớn là nhờ động cơ phản lực dòng thẳng, giúp nó duy trì tốc độ và khả năng cơ động ở khoảng cách xa hơn so với nhiều tên lửa không đối không truyền thống. Khả năng đó lại được tăng cường bởi liên kết dữ liệu hai chiều của tên lửa, cho phép nó nhận được thông tin mục tiêu cập nhật sau khi phóng.

Tầm bắn chính xác của tên lửa không được công bố, và tầm bắn của tên lửa không đối không phụ thuộc vào tốc độ, độ cao của máy bay phóng và đường bay của mục tiêu. Tuy nhiên, cố vấn hoạt động của Saab, Jussi Halmetoja, một phi công Gripen đã nghỉ hưu, cho biết Meteor có thể bay 200km ở tốc độ cao, theo báo cáo của Defense News.

Ông Kharuk lưu ý rằng tên lửa tầm xa cần radar tầm xa, đó là lý do tại sao đối với Ukraine, Meteor có thể sẽ hiệu quả nhất khi được kết hợp với máy bay cảnh báo và kiểm soát trên không Saab 340 của Thụy Điển.

Máy bay này là một hệ thống "radar bay" và nền tảng chỉ huy - kiểm soát có khả năng phát hiện máy bay ở tầm xa, chỉ thị mục tiêu chính xác cho đội hình tiêm kích quân nhà. Thụy Điển đã đưa hai chiếc ASC 890 vào gói viện trợ quân sự lớn nhất dành cho Ukraine, được công bố vào tháng 5/2024, và đoạn phim được công bố vào tháng 3 dường như cho thấy một chiếc đang hoạt động trên không phận Ukraine.

"Chúng ta không nên quên rằng bất kỳ vũ khí hiện đại nào cũng chỉ hiệu quả khi là một phần của hệ thống: Meteor và Gripen đơn thuần là không đủ", ông Kharuk nhấn mạnh. "Bạn cũng cần phương tiện để phát hiện mục tiêu ở khoảng cách xa hơn tầm hoạt động của radar trên máy bay Gripen", ông nói thêm.

Ông Kharuk cho biết Ukraine dự kiến sẽ nhận được lô Meteor đầu tiên từ kho dự trữ của Thụy Điển, vì vậy chúng sẽ được chuyển giao nhanh chóng, nhưng số lượng sẽ rất quan trọng. Ông Fedorov từ chối tiết lộ Ukraine dự kiến sẽ nhận được bao nhiêu tên lửa Meteor.

Tại thời điểm này, ông Kharuk cho biết rất khó để dự đoán các biện pháp đối phó của Nga, mặc dù ông tin rằng chúng chắc chắn sẽ đến. Theo quan điểm của ông, cuộc chiến toàn diện của Nga đã nhiều lần cho thấy rằng vũ khí mới có thể tạo ra lợi thế ngắn hạn, nhưng những lợi thế đó hiếm khi tồn tại mà không thay đổi.

"Truyền thông luôn phóng đại", ông nói và nhận định, "xung đột Nga - Ukraine có hai đặc điểm: thời gian kéo dài và tốc độ thay đổi nhanh chóng. Mỗi loại vũ khí mới chỉ có hiệu quả trong một thời gian ngắn, sau đó đối phương tìm ra biện pháp đối phó, và lại phải phát minh ra thứ gì đó mới. Ví dụ: HIMARS, đóng vai trò rất lớn trong các cuộc tấn công năm 2022, nhưng chẳng bao lâu sau phía Nga đã tìm ra cách gây nhiễu hệ thống dẫn đường của nó".