Trao đổi với các phóng viên sau chuyến thăm Iran ngày 4/7, Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga Dmitry Medvedev cho rằng eo biển Hormuz đã trở thành một vũ khí của Iran và mạnh không kém gì "vũ khí hạt nhân".
"Iran đã tìm thấy một vũ khí khác thay thế cho vũ khí hạt nhân thực sự - một vũ khí mạnh không kém, đó là eo biển Hormuz", ông Medvedev nói.
Cựu Tổng thống Nga nói thêm rằng "bằng việc phong tỏa hoạt động giao thông qua eo biển này, Iran rõ ràng đã chứng minh sức mạnh của mình, và các cuộc thảo luận cũng như những thỏa thuận hiện nay đều đang tập trung vào cách thức hoạt động của eo biển này trong tương lai”.
Theo ông Medvedev, Iran vẫn còn một "vũ khí nhiệt hạch" dự phòng, đó là khả năng làm gián đoạn hoạt động vận tải hàng hải qua eo biển Bab el-Mandeb.
"Tôi tin rằng Iran không chỉ có “vũ khí hạt nhân” này trong tay. Nước này còn sở hữu một “vũ khí nhiệt hạch” - eo biển Bab el-Mandeb - có thể được sử dụng trong trường hợp xảy ra xung đột quân sự, tạo ra tình huống mà toàn bộ hoạt động vận chuyển dầu mỏ và các hoạt động hàng hải khác gần như sẽ bị đình trệ hoàn toàn. Tôi hy vọng điều đó sẽ không bao giờ xảy ra, nhưng mọi quốc gia muốn gây ra xung đột trong khu vực đều nên ghi nhớ điều này", Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga nhấn mạnh.
Eo biển Bab el-Mandeb, nối Biển Đỏ với vịnh Aden, là một tuyến đường thủy quan trọng khác cho xuất khẩu dầu mỏ của Trung Đông.
Ông Medvedev cũng cho rằng “không có lý do nghiêm trọng nào cho cuộc tấn công của Mỹ vào Iran” vì Tehran không gây ra mối đe dọa nào cho Washington.
Quan chức Nga lưu ý rằng Tehran đang tham gia đàm phán với Washington vào thời điểm Tổng thống Mỹ Donald Trump ra lệnh tấn công hồi tháng 2. Theo ông Medvedev, thực tế này cho thấy sự suy yếu của luật pháp quốc tế.
Cơ chế thu phí của Iran
Phát biểu tại Diễn đàn Hòa bình Thế giới ở Bắc Kinh ngày 4/7, Đại sứ Iran tại Trung Quốc Abdolreza Rahmani Fazli cho biết Tehran đang phối hợp và hợp tác với Oman để xây dựng "các cơ chế mới" đối với eo biển Hormuz.
Đại sứ Fazli nói rằng Iran sẽ áp dụng các khoản phí mới đối với tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz - một ý tưởng đã bị Washington phản đối - đồng thời cam kết rằng các quốc gia "thân thiện" sẽ được hưởng chế độ ưu đãi đặc biệt.
"Là quốc gia mà eo biển Hormuz nằm trong vùng lãnh hải của mình, chúng tôi chắc chắn sẽ thu các khoản phí dịch vụ", ông Fazli cho biết.
Ông cho biết các cơ chế mới sẽ tập trung vào việc bảo đảm an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz, giám sát hoạt động qua lại của tàu thuyền, cũng như xử lý và khắc phục những tác động môi trường do lưu lượng tàu thuyền khổng lồ gây ra.
"Chúng tôi chắc chắn sẽ xem xét đối xử đặc biệt cho những quốc gia thân thiện với Iran và đặc biệt đứng về phía chúng tôi trong giai đoạn khó khăn", nhà ngoại giao Iran nói thêm.
Eo biển Hormuz thường vận chuyển 1/5 lượng dầu thô và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới, nhưng tuyến đường thủy chiến lược này gần như bị Iran đóng cửa hoàn toàn trong suốt cuộc xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran, khiến giá dầu tăng vọt.
Iran đã dỡ bỏ lệnh phong tỏa eo biển Hormuz sau khi đạt được thỏa thuận ban đầu với Mỹ để chấm dứt cuộc chiến Trung Đông, trong khi các cuộc đàm phán về một giải pháp lâu dài cho cuộc xung đột vẫn diễn ra.
