Căng thẳng trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO
Bộ trưởng Quốc phòng (Bộ trưởng Chiến tranh) Pete Hegseth đã lên kế hoạch gây sốc cho các lãnh đạo quân sự NATO tại Brussels vào tháng trước với thông báo cắt giảm sâu hơn lực lượng Mỹ tại châu Âu. Tuy nhiên, đề xuất này đã bị bác bỏ sau khi vấp phải sự phản đối từ Ngoại trưởng Marco Rubio, người đồng thời là Cố vấn An ninh Quốc gia của Tổng thống Donald Trump, và các quan chức cấp cao khác.
Theo Wall Street Journal, ông Hegseth dự định tuyên bố Mỹ sẽ cắt giảm thêm quân số tại châu Âu, vượt ra ngoài việc hủy bỏ triển khai một lữ đoàn thiết giáp đến Ba Lan và rút một lữ đoàn bộ binh khỏi Romania. Tuy nhiên, thay vì đưa ra thông báo gây chấn động, Bộ trưởng Hegseth chỉ cho biết Mỹ sẽ tiến hành xem xét lại các hoạt động của lực lượng ở châu Âu, một quá trình có thể kéo dài tới 6 tháng.
Sự việc này cho thấy sự chia rẽ trong chính quyền Mỹ về tốc độ và phạm vi của việc cắt giảm quân số tại châu Âu. Trong khi Tổng thống Trump thường xuyên chỉ trích các nước NATO không chi đủ cho quốc phòng, thì những đề xuất cứng rắn của Bộ trưởng Hegseth đã khiến các đồng minh và một số nghị sĩ Mỹ lo ngại về những thiệt hại lâu dài cho liên minh và nguy cơ "khuyến khích" Nga.
Người phát ngôn Lầu Năm Góc, ông Sean Parnell, cho biết, Bộ trưởng Hegseth đã đảm bảo thông điệp của mình phù hợp với các mục tiêu của Tổng thống Trump và không muốn can thiệp vào phạm vi quyết định của Nhà Trắng.
Số lượng binh sĩ Mỹ và chi tiêu quốc phòng của các đồng minh dự kiến sẽ là tâm điểm khi Tổng thống Trump gặp gỡ các nhà lãnh đạo NATO tại Ankara (Thổ Nhĩ Kỳ) vào tuần tới. Các quan chức NATO hy vọng hội nghị thượng đỉnh này sẽ thể hiện sự đoàn kết với Mỹ và ủng hộ Ukraine, nhưng lo ngại căng thẳng với ông Trump có thể làm lu mờ mục tiêu đó.
Thậm chí, các quan chức NATO đang xem xét hủy bỏ kế hoạch tổ chức một hội nghị thượng đỉnh khác vào năm tới tại Albania, một diễn biến đã được Reuters đưa tin trước đó.
Tổng thống Trump đã tái khẳng định quan điểm của mình trên mạng xã hội vào ngày 2/7: “Mỹ chi nhiều tiền cho NATO hơn bất kỳ quốc gia nào khác, vượt xa tất cả, để bảo vệ họ mà không thu được bất kỳ lợi ích nào từ việc đó”, ông nói.
Thông điệp cứng rắn của ông Hegseth
Chiến lược quốc phòng của Lầu Năm Góc được ban hành vào tháng 1 đã báo hiệu việc Mỹ sẽ giảm sự hiện diện quân sự ở châu Âu để tập trung vào khu vực Tây Thái Bình Dương và Tây bán cầu. Mục tiêu là giao cho các quốc gia châu Âu trách nhiệm chính trong việc phòng thủ thông thường của lục địa.
Vào tháng 5, Bộ trưởng Hegseth đã đột ngột hủy bỏ kế hoạch luân chuyển một lữ đoàn thiết giáp từ Fort Hood, Texas đến Ba Lan. Quyết định này đã vấp phải sự chỉ trích gay gắt từ các nghị sĩ lưỡng đảng và các quan chức Ba Lan vì thiếu sự tham vấn. Thậm chí, Tổng thống Trump cũng bất ngờ và đã gọi điện cho ông Hegseth để hỏi tại sao lại "đối xử tệ bạc" với một đồng minh quan trọng như vậy.
Sau đó, ông Trump tuyên bố sẽ điều 5.000 binh sĩ đến Ba Lan, nhưng cho đến nay chưa có thêm binh sĩ nào được triển khai.
Viễn cảnh cắt giảm quân số của Mỹ ở châu Âu vẫn đang hiện hữu. Bộ trưởng Hegseth và trợ lý chính sách hàng đầu Elbridge Colby, người được biết đến với quan điểm ưu tiên hạn chế các nghĩa vụ của Mỹ bên ngoài châu Á, đã đặc biệt quyết đoán trong việc thu hẹp lực lượng Mỹ đóng tại châu Âu.
Cuộc chiến với Iran đã mang đến cơ hội mới để xem xét lại các cam kết về quân số. Trong khi Anh cung cấp căn cứ cho máy bay ném bom tầm xa của Mỹ tấn công Iran, Tây Ban Nha lại từ chối. Sau khi Thủ tướng Đức chỉ trích chiến lược Iran của chính quyền Mỹ, ông Trump đã đe dọa rút quân khỏi Đức.
Những động thái này đã khiến các nghị sĩ Quốc hội lo ngại. Họ đã đưa các điều khoản vào dự thảo luật chi tiêu quân sự, cấm Bộ Quốc phòng giảm quân số xuống dưới 76.000 ở châu Âu mà không có sự xem xét rủi ro từ Bộ Tư lệnh châu Âu của Mỹ và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân.
Trong bài phát biểu công bố kế hoạch dự tính tái bố trí lực lượng, Bộ trưởng Hegseth đã nhắm thẳng vào châu Âu: “Đừng nhầm lẫn - đây sẽ là một cân nhắc thực sự. Mọi kế hoạch sẽ nhằm đảm bảo rằng NATO đang tiến nhanh và không thể đảo ngược hướng tới việc châu Âu đảm nhận trách nhiệm chính trong việc bảo vệ châu Âu".
