Bán đảo Sơn Trà cách trung tâm Đà Nẵng 15-17 km, được đánh giá sở hữu hệ sinh thái phong phú, là nơi sinh sống của quần thể linh trưởng đặc hữu ít du khách biết tới.

Du khách đến Đà Nẵng thường vì nhiều lý do quen thuộc như bãi biển trong xanh, vị trí gần phố cổ Hội An, ẩm thực và cuộc sống về đêm sôi động. Theo cây viết Andrew Sun của tờ South China Morning Post, các hoạt động trải nghiệm tự nhiên tại đây lại chưa được đánh giá đúng tầm. Sau chuyến trekking xuyên bán đảo Sơn Trà, bắt gặp voọc chà vá chân nâu, Andrew gợi ý du khách nên trải nghiệm hành trình khám phá khu bảo tồn hoang sơ này khi đến thành phố biển miền Trung.

Trong chuyến trekking, Andrew đi cùng hướng dẫn viên là anh Chu Đức Huy, hướng dẫn viên từ Next Continent, đơn vị chuyên về tư vấn động vật hoang dã và du lịch tự nhiên tại Việt Nam. Hướng viên cho biết thời điểm thích hợp để đến bán đảo Sơn Trà là sau mùa mưa, từ sau tháng 2. Vào tháng 4, có khoảng 4.000 loài bướm xuất hiện.

Nằm tách biệt khỏi trung tâm thành phố Đà Nẵng, các cung đường trên bán đảo Sơn Trà sở hữu tầm nhìn hướng biển, cho du khách cơ hội quan sát loài voọc chà vá chân nâu quý hiếm. Khu bảo tồn thiên nhiên rộng khoảng 60 km2, điểm đến nổi tiếng với du khách là tượng Phật Bà Quan Âm cao 67 m tại chùa Linh Ứng, công trình hoàn thành vào năm 2010.

Sơn Trà không có nhiều lối đi bộ đường dài nhằm bảo vệ môi trường sống của các loài động vật, bao gồm hơn 100 loài chim, nhiều loài bướm, nai, rắn, khỉ hoang và nhất là voọc chà vá chân nâu. Thế giới hiện còn khoảng 3.000 cá thể voọc chà vá chân nâu, 2.000 trong số đó đang sinh sống tại bán đảo Sơn Trà. Điều này thu hút người yêu thiên nhiên tìm đến khu bảo tồn.

Theo Andrew, hành trình trekking núi Khỉ trên bán đảo Sơn Trà đòi hỏi thể lực tốt. Quãng đường đi bộ dài khoảng 10 km trên tuyến đường chung với các phương tiện giao thông, dẫn lên đỉnh núi cao 700 m. Andrew kết hợp di chuyển bằng ôtô ở những chặng đường đèo quanh co và đi bộ tại các lối mòn trong rừng. Dọc đường trekking, xuất hiện nhiều cá thể kỳ nhông có màu cam đặc trưng phơi nắng trên dải phân cách.

Cây viết SCMP cho hay bán đảo Sơn Trà giữ được nét nguyên sơ do chưa khai thác du lịch quá mức. Một số tuyến đường trekking tạm đóng cửa do sạt lở đất sau các đợt bão lớn. Hoạt động cắm trại hiện không được phép nhằm ngăn nguy cơ cháy rừng.

Khu nghỉ dưỡng thuộc vùng bảo tồn của bán đảo Sơn Trà cũng thường xuyên tổ chức các chuyến trekking ngắn ngày có hướng dẫn viên để giới thiệu hệ thực vật và động vật trong khuôn viên. Quanh khuôn viên, những gốc cây đa, sung cổ thụ là nguồn thức ăn chính, thu hút voọc chà vá chân nâu tìm đến. Thời điểm lý tưởng nhất để du khách quan sát loài linh trưởng này là vào sáng sớm hoặc chiều muộn, khi thời tiết mát mẻ.

Trong hành trình trekking chiều về, đoàn của Andrew "may mắn bắt gặp" gia đình vọoc chà vá. Trên cành cây, một con voọc đực đầu đàn đang nằm nghỉ, trong khi các con cái và voọc non kiếm ăn ở những cành cao hơn. Khi hướng dẫn viên ra hiệu, cả đoàn khẽ lại gần đàn voọc, chúng gần như không chú ý đến sự xuất hiện của con người.

Khác với loài khỉ đuôi dài thường dạn người và tìm cách kiếm thức ăn từ du khách, voọc chà vá chân nâu là loài ăn thực vật và trái cây, chúng nhút nhát và chỉ tập trung ăn lá trên các cành cây cao, không có xu hướng tiếp cận để tìm kiếm thức ăn từ con người.

Loài voọc này thường di chuyển theo đàn gồm một gia đình. Đàn voọc này có vài con đực trẻ liên tục chuyền cành từ cây này sang cây khác. Con đực lớn ngồi yên với các đặc điểm nhận dạng chòm râu trắng, bàn tay màu đen, cẳng chân màu đỏ và chiếc đuôi dài màu trắng. Cấu trúc màu sắc này khiến chúng được các nhà tự nhiên học xếp vào nhóm những loài linh trưởng có hình thái đặc biệt bậc nhất thế giới.

Để khám phá sâu hơn hệ sinh thái Sơn Trà, du khách có thể lựa chọn các tuyến bách bộ xuyên rừng phù hợp với thể lực. Thử thách lớn nhất là cung đường dốc dài 8 km nối từ hướng đường Yết Kiêu lên thẳng đỉnh Bàn Cờ. Lộ trình nhẹ nhàng hơn là tuyến đi bộ dài 3 km dẫn đến cây đa di sản hơn 800 năm tuổi.