Hà Nội dự kiến phát triển 14 đô thị, chủ yếu về phía Tây và Nam với 176.708 ha đến 2045, tương ứng hơn một nửa diện tích Thủ đô.

Triển lãm Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, thành phố Hà Nội đang trưng bày bản đồ về định hướng phát triển 14 đô thị trong tương lai.

Nhìn chung, Thủ đô sẽ đẩy mạnh phát triển đô thị về phía Tây và phía Nam thành phố. Phía Tây được quy hoạch 6 đô thị, gồm Hòa Lạc; Xuân Mai; Sơn Tây - Tây Đằng - Tản Viên Sơn; dọc theo quốc lộ 32 và trục Tây Thăng Long; dọc đại lộ Thăng Long; dọc quốc lộ 6.

Số lượng đô thị tại Hà Nội theo quy hoạch tầm nhìn 100 năm đã tăng mạnh so với quy hoạch gần nhất. Theo quy hoạch chung Thủ đô đến 2045, tầm nhìn 2065 được điều chỉnh đầu năm ngoái, nhà quản lý chỉ xác định phát triển 5 vùng đô thị gồm phía Nam sông Hồng, phía Đông, Tây, Nam và Bắc.

Theo thống kê, đến 2045, tổng diện tích 14 đô thị của Hà Nội dự kiến đạt hơn 176.708 ha. Quy mô này tương ứng khoảng 52% diện tích tự nhiên của Thủ đô. Đến 2065, quy mô đô thị nâng lên 201.060 ha - tức xấp xỉ 60% diện tích toàn Hà Nội.

Trong đó, 6 đô thị phía Tây có diện tích 34.6221 ha đến 2045. Hòa Lạc là đô thị diện tích lớn nhất ở phía Tây với 10.099 ha. Dân số dự kiến đạt 0,8 triệu người vào 2045. Thành phố xác định nơi đây sẽ trở thành trung tâm đầu não về khoa học kỹ thuật công nghệ cao, giáo dục chất lượng cao với chức năng hành chính đặc thù, quản lý khu công nghệ cao.

Tại trung tâm, đô thị Hữu ngạn sông Hồng sẽ duy trì diện tích ổn định khoảng hơn 45.300 ha từ nay đến 2065. Hà Nội dự kiến dân số tại đô thị này đạt 6,36 triệu người vào năm 2045. Trong đó, khu vực nội đô lịch sử, nội đô mở rộng đóng vai trò trung tâm chính trị, hành chính của quốc gia và thành phố.

Hà Nội sẽ nghiên cứu giải pháp bảo tồn và tái thiết nhằm phát huy giá trị không gian kiến trúc đô thị hiện có. Đồng thời, thành phố cũng muốn thiết lập khu tài chính với các cơ chế đặc thù tập trung vào tài chính công dựa trên thế mạnh gần các trụ sở hành chính - chính trị, hội sở các nhà băng hàng đầu.

Với không gian hai bên sông Hồng, đây sẽ là trục xương sống về cảnh quan, văn hóa, lịch sử, môi trường của Thủ đô với chức năng chính là các công trình công cộng, công viên cây xanh, văn hóa, dịch vụ du lịch, giải trí. Diện tích phát triển đô thị tại khu vực này là 11.425 ha đến 2045 và tăng lên 15.488 ha, tương ứng dân số dự kiến 1,2 triệu người.

"Tạo lập hình ảnh một đô thị mới, hiện đại, văn minh và sinh thái hai bên sông,

đồng bộ về cơ sở hạ tầng đô thị, kết hợp bảo tồn, phát huy bản sắc truyền thống", quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 nêu.

Ở phía Nam, Hà Nội dự kiến hình thành 4 đô thị gồm Olympic; Thường Tín - Phú Xuyên; Vân Đình - Đại Nghĩa; dọc quốc lộ 1A. Với quy mô lên đến gần 14.000 ha, đô thị Olympic được kỳ vọng trở thành tổ hợp thể thao đẳng cấp quốc tế với trái tim là sân vận động sức chứa 135.000 chỗ ngồi - được thi công từ cuối năm ngoái và dự kiến hoàn thành trong nửa cuối 2028. Toàn bộ các hạng còn lại của khu đô thị thể thao Olympic có thể đi vào vận hành năm 2035.

Đồng thời, thành phố Hà Nội cũng muốn Olympic phát triển thành đô thị mới tầm cỡ ở cửa ngõ phía Nam để thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Đô thị Olympic sẽ được tổ chức không gian theo mô hình TOD, tăng tỷ lệ công trình cao tầng, giảm mật độ xây dựng, tăng diện tích cây xanh, không gian xanh...

Khu vực phía Nam Thủ đô cũng dự kiến là nơi đặt hai TOD cấp quốc gia. Với mạng lưới đường sắt đô thị 979 km. Hà Nội xác định phát triển TOD theo mô hình "động lực - đa trung tâm - vùng chức năng", nhằm dẫn dắt mở rộng đô thị và cân bằng phân bố dân cư, việc làm trong toàn vùng Thủ đô.

Hà Nội dự kiến có 5-10 TOD cấp quốc gia/vùng và 20-30 TOD cấp thành phố. Hai TOD này sẽ đóng vai trò hạt nhân, hình thành các vùng phát triển động lực, có khả năng lan tỏa và dẫn dắt phát triển không gian đô thị theo các trục đường sắt và các hành lang kinh tế - kỹ thuật chủ đạo. Bên cạnh đó, khoảng 120-150 TOD cấp khu vực cũng sẽ được xây dựng.

Thành phố cũng lên kế hoạch tạo lập quỹ đất dự phòng, dự trữ để phát triển đô thị với tổng diện tích khoảng 3.000 ha tại 10 vị trí, trong đó có khu vực cầu Thăng Long, Nhật Tân, Tứ Liên hay các nút giao vành đai 4,5 với đại lộ Thăng Long, với cao tốc Pháp Vân... Các khu vực này sẽ không được chia nhỏ để giữ lại các lô đất lớn. Bên cạnh đó, Hà Nội cũng quy hoạch thêm khoảng 17.000 ha để phát triển đô thị tại 6 vùng dự trữ ở phía Nam, phía Tây và Mê Linh.